Παίζουμε λεωφορείο, κυρία;

Έπρεπε να φτάσω μετά τα πενήντα μου, για να μάθω νέες παιδαγωγικές μεθόδους. Μια από αυτές είναι και η ακόλουθη, που μου αφηγήθηκε μαθήτρια από μεγάλο νησί της πατρίδας μας.
Όταν η καθηγήτρια διαβάζει την Αντιγόνη, κάποιος από τη μια σειρά υποδύεται τον οδηγό του λεωφορείου και ανακοινώνει τις στάσεις. Όταν λοιπόν το λεωφορείο φτάσει στην Κολιάτσου, ο οδηγός ανακοινώνει τη στάση και εσύ σηκώνεσαι όρθιος. Έπειτα Καλλιφρονά, σηκώνεται ο άλλος.
Τώρα θα σκεφτεί κανείς: Και η καθηγήτρια τι κάνει;
Αυτό ρώτησα κι εγώ και να η απάντηση:
Έπαιξε και αυτή λεωφορείο!
Αλήθεια οι σύμβουλοι τι κάνουν; Οι γονείς γιατί δεν αντιδρούν;
Στο πρώτο η απάντηση ήταν ότι έρχονται ο μαθηματικός και ο φυσικός στον ωραίο μας τόπο και τρώνε εύγεστα ψάρια.
Στο δεύτερο η απάντηση ήταν: Όλοι τους είναι αδιάφοροι. Ό,τι και να πεις είναι μάταιο.

Ασφαλώς η αξιολόγηση είναι παρέμβαση στο εκπαιδευτικό έργο των επιστημόνων. Ξέρει ο αξιολογητής από ...λεωφορείο;

Μια λογοκρισία πλήρης ...ήθους

Την επιμόρφωσή μου επί των πολιτιστικών εκδηλώσεων την έχω εναποθέσει στο Γυμνάσιο Αυλώνα. Δεν χάνω πλέον εκδήλωσή του. Είναι λίγο μακριά, αλλά αξίζει κάθε φορά τον κόπο, γιατί επιστρέφοντας είμαι γεμάτος ιδέες, σχέδια, νέες μεθόδους και κυρίως γεμάτος αγάπη για τη δουλειά μας, γιατί μόνο η αγάπη των παιδιών και η συμμετοχή τους με όλη τους την ψυχή στις εκδηλώσεις πιστοποιεί το έργο που μπορούμε να προσφέρουμε εμείς που προσπαθούμε να γίνουμε δάσκαλοι.
Πριν λίγους μήνες λοιπόν παρακολούθησα την εκδήλωση του Γυμνασίου Αυλώνα για τον Ελύτη. Παρενθετικά πρέπει να αναφέρω πως το συγκεκριμένο Γυμνάσιο είναι το μόνο που έχει 8-10 τάξεις: Α, Β, Γ, 1η Αποφοίτων, 2α Αποφοίτων, 3η Αποφοίτων, 4η Αποφοίτων, 5η Αποφοίτων, 6η Αποφοίτων κτλ. Με μια κουβέντα στο Γυμνάσιο του Αυλώνα γράφεσαι, αλλά δεν αποφοιτάς ποτέ.
Στην ανάρτηση εκείνη (http://thrania.blogspot.gr/2012/03/blog-post.html) έγραψα δυο λόγια για την εκδήλωση για τον Ελύτη. Την είδαν οι φίλοι δάσκαλοι του Γυμνασίου και μου ζήτησαν να τη δημοσιεύσουν στο επόμενο τεύχος του περιοδικού τους (βλ. φωτ.). Με χαρά έδωσα την άδειά μου.
Παίρνοντας όμως το περιοδικό στην προχτεσινή εκδήλωση είδα το άρθρο μου αλλά ΛΟΓΟΚΡΙΜΕΝΟ.
Είχαν λογοκρίνει τη μοναδική αναφορά που έκανα στους δασκάλους του σχολείου. Δεν τους λέω καθηγητές, γιατί είναι ΔΑΣΚΑΛΟΙ. Ξέροντας πως, αν γράψω αναλυτικά για τους αγαπητούς φίλους, θα τους φέρω σε δύσκολη θέση, έγραψα στην ανάρτηση εκείνη το βαπτιστικό όνομα της διευθύντριας και μόνο με μια αράδα αξιολόγησης της όλης προσφοράς της ομάδας.
Η διευθύντρια λοιπόν αφαίρεσε τη μια σειρά αυτήν, για να μη φανεί η επαινετική αυτή αναφορά μου. Υποψιάζομαι πως δεν το αποφάσισε μόνη της. Υπήρξε ..συμπαιγνία της όλης ομάδας.
Συμπέρασμα: Εκεί που άλλοι ψωροφαντασμένοι, αλαζόνες, καβαλημένα καλάμια κοτσάρουν παντού το όνομά τους, ενώ δεν έχουν οι ίδιοι προσφέρει τίποτε, στον Αυλώνα οι εργάτες αυτοί της παιδείας (όχι της εκπαίδευσης) αφαιρούν τις επαινετικές αναφορές στα πρόσωπά τους. Είμαι σίγουρος πως, αν τους ασκούσα κριτική, δεν θα σκέφτονταν ποτέ να αφαιρέσουν τα ονόματά τους.

Είναι άραγε τυχαία η πελώρια αγάπη με την οποία αγκαλιάζουν αυτό το Γυμνάσιο, μαθητές, ημεδαποί και αλλοδαποί, γονείς, ημεδαποί και αλλοδαποί, και οι αρχές του τόπου;
Κλείνω την ανάρτηση ευχαριστώντας για τη λογοκρισία στο κείμενό μου και ζητώντας συγνώμη για τη συγκεκριμένη αναφορά.

Ο δάσκαλος ως λυτρωτής

Είναι αρκετό για να πορευθεί το ελληνικό σχολειό μπροστά να ανταποκρίνεται κάθε λειτουργός του στα καθήκοντά του. Αυτό αρκεί κατά τους πιο συνετούς και προσγειωμένους αναλυτές. Υπάρχουν όμως περιπτώσεις που η ζωή ζητά από τον εκπαιδευτικό να γίνει Δάσκαλος, γονιός, ασπίδα, αγκαλιά και χάδι μαζί. Λίγοι είναι αυτοί που έχουν την τύχη να λειτουργήσουν έτσι. Δεν το αποφασίζουν οι ίδιοι. Η ζωή η ίδια τούς το επιβάλλει.
Σε κάποιο σχολειό της ελλαδικής επικράτειας μια ομάδα εκπαιδευτικών λειτουργεί με διάθεση, με φαντασία, με όρεξη, με θυσίες για το καλό των μαθητών, που δεν είναι άλλο από την καλλιέργειά τους. Μια από αυτές τις δασκάλες τελείωνε ένα μεσημέρι την έβδομη ώρα της, όταν ένα δωδεκάχρονο παιδί τής ζήτησε να βγουν μια βόλτα στην αυλή. Με προθυμία η δασκάλα ακολούθησε το παιδί κι όταν απομακρύνθηκαν αρκετά, το μικρό κορίτσι έσφιξε το χέρι της δασκάλας της, για να βγάλει δυο λέξεις από το στόμα του: -Σώσε μας!
Τα δυο αδέλφια, όπως εκμυστηρεύτηκε το κορίτσι, κακοποιούνταν σωματικά ακόμη και σεξουαλικά από μέλη της οικογένειας και το παιδί μόνο στη δασκάλα του μπορούσε να απευθυνθεί. Αυτή η στιγμή ήταν για την εκπαιδευτικό η πιο συγκινητική και συνάμα η πιο δύσκολη στιγμή της σταδιοδρομίας της.
Αμέσως κινητοποίησε τη διεύθυνση και τους συναδέλφους και ειδοποίησαν την αστυνομία. Έγινε η καταγγελία και τα παιδιά οδηγήθηκαν από την αστυνομία σε παιδικό νοσηλευτικό ίδρυμα, για να βοηθηθούν και να μεθοδευτεί η περαιτέρω φροντίδα τους.
Στο νοσοκομείο οι εκπαιδευτικοί που αποτελούσαν μια μικρή αλλά θαυματουργή ομάδα πρόσεχαν και συντρόφευαν τα παιδιά με ημερήσιες βάρδιες αμέσως μετά το σχολικό πρόγραμμα. Έπρεπε τα παιδιά να μη μένουν μόνα, να νιώθουν πως είχαν κοντά τους κάποιους δικούς τους ανθρώπους και να προστατεύονται από τυχόν ανεπιθύμητες επισκέψεις συγγενών, που είχαν δικαστικά απαγορευτεί.
Τα παιδιά αυτά σώθηκαν. Αποκαταστάθηκαν κοντά σε συγγενικό πρόσωπο και ζουν σήμερα με τον εφιάλτη απλώς στη μνήμη τους.
Οι άνθρωποι αυτοί, οι δάσκαλοι αυτοί είναι η ελπίδα που έχει η ελληνική κοινωνία για να ονειρεύεται ένα πιο ευοίωνο αύριο. Λίγοι αρκούν σε κάθε σχολείο, για να αλλάξει το κλίμα. Δυο-τρεις είναι αρκετοί, για να επιβάλουν την κουλτούρα της προσφοράς. Αρκετοί θα ακολουθήσουν και θα υποστηρίξουν. Έτσι αλλάζει ένα σχολείο και μετατρέπεται από δημόσια υπηρεσία σε φωλιά διαπαιδαγώγησης ΑΝΘΡΩΠΩΝ.

Η ...κυρία από την Αθήνα

Το λαχείο του διορισμού για έναν δημόσιο εκπαιδευτικό μπορεί να είναι -σπανίως- τυχερό ή -πολύ συνηθέστερα- η αρχή μιας μικρής ή μεγάλης περιπέτειας. Έτσι το έβλεπα μέχρι πρόσφατα, όταν συναδέλφισσα μου αφηγήθηκε τη σχετική της εμπειρία.
Στο ορεινό χωριό της ακριτικής επαρχίας ο ερχομός ενός πρωτευουσιάνου δεν είναι εξορία ή δεν είναι απλώς εξορία. Είναι αρκετές φορές και μια μεγάλη ευκαιρία για τα παιδιά αυτά να έρθουν σε επαφή με την αθηναϊκή ή τη θεσσαλονικιώτικη πηγή πολιτισμού μέσω ενός ζωντανού ...αντιπροσώπου.
Έτσι και η ευλογημένη συναδέλφισσα άκουσε το διορισμό της στο ορεινό χωριό της λεβεντογέννας με μεγάλο φόβο. Σκέφτηκε τη δυσκολία μετακίνησης, εγκατάστασης και συγχρωτισμού με αυτά τα παιδιά της ακριτικής περιοχής.
Ωστόσο η εμπειρία της υπήρξε συγκινητική. Τα παιδιά αντιμετώπιζαν τους ...ξένους και ιδίως τις ξένες καθηγήτριες με απέραντη ευγένεια και καλοσύνη. Η συμπεριφορά τους άκρως συγκινητική για τους δασκάλους, που πολύ γρήγορα άρχισαν να δένονται με τα παιδιά και να τα αγαπάνε όπως μόνο οι δάσκαλοι ξέρουν. Καλύτερα και από τα ίδια τους τα παιδιά.
Κάθε που η δασκάλα τους πήγαινε στην Αθήνα, για να επισκεφτεί την οικογένειά της, γυρίζοντας διηγιόταν στους μαθητές ότι πήγε στο θέατρο, είδε μια ταινία στον κινηματογράφο και τα παιδιά ρωτούσαν με απέραντη διάθεση να μάθουν, να γευτούν τα νάματα του ...αθηναϊκού πολιτισμού από την αγαπημένη τους δασκάλα.
Τότε άρχισε να συνειδητοποιεί η δάσκάλα τους την πελώρια ευθύνη που αναλάμβανε στους ώμους της. Γιατί δεν ήταν μια απλή δημόσια υπάλληλος, δεν ήταν μια απλή καθηγήτρια. Ήταν η επαφή των αγαπημένων της μαθητών με τον πολιτισμό και την τύρβη του άστεως.
Στη λήξη της χρονιάς οι μαθητές οργάνωσαν ένα τραπέζι για τους δασκάλους τους πάνω στο βουνό, σε ένα μιτάτο, εκεί που περνούσαν εργαζόμενοι τα απογέματά τους. Υπέροχα φαγητά, φροντίδα για την άνεση των δασκάλων, μέχρι και προστασία από τη βροχή προέβλεψαν για τους δασκάλους και διαμεσολαβητές τους με τον πολιτισμό.
Αυτά όλα τα όμορφα που έζησε η δασκάλα στο κρητικό βουνό το χιλιοτραγουδισμένο έκαναν τα μάτια της να υγραίνονται όταν έφευγε με μετάθεση από τη λεβεντογέννα.
Τα συναισθήματά της για τους μαθητές της της Κρήτης ακόμη ολοζώντανα.
Γι' αυτό άλλωστε τα μάθκια της ογράθηκαν πάλε, όταν αναθίβανε και διηγιόταν τα χρόνια της στση Κρήτης τα βουνά.

Για το συνάδελφο που με δίδαξε πολλαπλώς...

 Συνάδελφε Νίκο, σκέφτομαι μέρες να γράψω ένα σημείωμα με το οποίο θα προτείνω στους νεότερους εκπαιδευτικούς ένα άξιο υπόδειγμα συναδέλφου, εσένα. Και καθώς το κλωθογύριζα στο νου μου,  έρχονταν διαρκώς στο νου μου οι καβαφικές "Θερμοπύλες".
Ναι, χρειάζεται τιμή να αποδώσουμε σε σένα, γιατί επέλεξες να αγωνίζεσαι τόσα χρόνια τον αγώνα τον καλό του δασκάλου από όποια θέση κι αν πήρες. Από τη θέση του διευθυντή αλλά κι από τη θέση του απλού δασκάλου, την πιο σπουδαία θαρρώ θέση που μας εμπιστεύεται η πολιτεία, για να καλλιεργήσουμε τα παιδιά του ελληνικού λαού. Κι εσύ, συνάδελφε Νίκο, αγόγγυστα και με τον νεανικό σου ενθουσιασμό, έμεινες να φυλάγεις Θερμοπύλες στα σχολειά που υπηρέτησες και υπηρετείς.
Πάντοτε και σταθερά προσηλωμένος στο χρέος, ποτέ από το χρέος μη κινών, όπως και οι καβαφικοί τριακόσιοι.
Και πράγματι δίκαιος και ίσιος σε όλες σου τις πράξεις, ακόμη κι όταν αυτές σημαίνουν βάρος και συνέπειες, ατρόμητα στάθηκες σπουδαίο παράδειγμα για μας τους λίγο ή πολύ νεότερους, Με θάρρος που ταιριάζει σε σπουδαίο δάσκαλο δήλωσες παρών στην προσπάθεια να βοηθηθεί το σχολείο, για να βγει από το τέλμα.
Και όπως υπογραμμίζει ο Καβάφης, με λύπη και με ευσπλαχνία, πάντοτε την αλήθεια ομιλών, πλην χωρίς μίσος για τους ψευδόμενους και τους ανάξιους.
Θα θυμάμαι τις αφηγήσεις σου για τους νεοέλληνες συγγραφείς που γνώρισες, τις αναφορές σου στα κακώς κείμενα που πάντα στηλίτευες και κυρίως το μεγαλείο της ψυχής σου να βοηθήσεις στη δημόσια στηλίτευση των κακώς κειμένων αυτόβουλα, χωρίς καμιά πίεση, αλλά με πολύ θάρρος και πολλή τόλμη.
Συν-άδελφε Νικόλα, σε ευγνωμονούμε γιατί είσαι ο δάσκαλος που fece il gran rifiuto στην απαξίωση του δημόσιου σχολείου και δίδαξες ήθος.
Έρρωσο, δάσκαλε! Τιμή μου που υπήρξα συνάδελφός σου στο ίδιο σχολείο!
Σου αφιερώνω τις Θερμοπύλες, γιατί εσύ μου τις θυμίζεις διαρκώς αυτές τις μέρες. Ελπίζω πως ο Εφιάλτης θα είναι οσονούπω παρελθόν.

Τιμή σ’ εκείνους όπου στην ζωή των
ώρισαν και φυλάγουν Θερμοπύλες.
Ποτέ από το χρέος μη κινούντες·
δίκαιοι κ’ ίσιοι σ’ όλες των τες πράξεις,
αλλά με λύπη κιόλας κ’ ευσπλαχνία·
γενναίοι οσάκις είναι πλούσιοι, κι όταν
είναι πτωχοί, πάλ’ εις μικρόν γενναίοι,
πάλι συντρέχοντες όσο μπορούνε·
πάντοτε την αλήθεια ομιλούντες,
πλην χωρίς μίσος για τους ψευδομένους.

Και περισσότερη τιμή τούς πρέπει
όταν προβλέπουν (και πολλοί προβλέπουν)
πως ο Εφιάλτης θα φανεί στο τέλος,
κ’ οι Μήδοι επί τέλους θα διαβούνε.

Μια εξαίρετη συναδέλφισσα

Σήμερα Σάββατο διόρθωνα από τις 9 και κάτι το πρωί μέχρι τις 4.45. Τότε ολοκλήρωσα τα 25 γραπτά και πήγα να τα παραδώσω. Κατά την παράδοση έγινα μάρτυρας του ακόλουθου περιστατικού. Συναδέλφισσα ήρθε εκείνη την ώρα και κατευθύνθηκε προς τη φύλαξη, για να πάρει ένα πακέτο γραπτών που είχε αφήσει εκεί. Το προσωπικό της γραμματείας τη σταμάτησε και της είπε ότι έπρεπε να υπογράψει, για να πληρωθεί την έξτρα αμοιβή της εργασίας την Κυριακή. Τότε η συναδέλφισσα με μια αθωότητα και μια απίστευτη ταπεινότητα αρνήθηκε λέγοντας πως δε θα μείνει πολλές ώρες, γιατί είχε λίγα μόνο γραπτά. Οι της γραμματείας επέμειναν, αλλά εκείνη συνέχισε προς τη φύλαξη δίνοντας ένα μάθημα σε δημόσιους υπαλλήλους και ένα υπόδειγμα συμπεριφοράς προς εμάς που την καμαρώσαμε λέγοντας πως δεν είμαστε όλοι ίδιοι επιτέλους στη δημοσιοϋπαλληλία.
Συναδέλφισσα, κρατώ την ανωνυμία σου, γιατί ξέρω πως δε θα ήθελες να σε ονοματίσω, και σου στέλνω την ευγνωμοσύνη μας και την εκτίμησή μας.